Son Yazılar

pest analizi

PEST Analizi Nedir ve Nasıl Yapılır?

PEST analizi, şirketlerin stratejik planlamalarını yaparken kullandıkları büyük önem taşıyan bir analiz biçimidir. Diğer bir önemli analiz biçimi olan SWOT analizden daha önceki yazımızda bahsetmiştik. Gelin şimdi de PEST analizi nedir ve faktörleri nelerdir inceleyelim.

Şirketlerin stratejik planlamaları yaparken amaç ve hedeflere ulaşılmasında iç ve dış etkenler büyük önem taşımaktadır. Stratejik planı hazırlarken, dış etkenleri tespit etmek için PEST analizi kullanılır. Dış etkenlerin neler olduğunun belirlenmesi ve bunların plana olan etkisinin önceden tespit edilmesi, planın daha uygulanabilir ve hedeflerin ulaşılabilir olmasını sağlar bu nedenle bu analizi mutlaka yapmak gerekmektedir.

PEST Analizi Nedir?

PEST Analizi, PESTEL Analiz ya da PESTLE Analiz olarak da bilinmektedir. Şirketlerin stratejik planlama yaparken kullandıkları bir analiz biçimidir. Analizin adı “Political, Economic, Social, Technological, Legal ve Environment” kelimelerinin baş harflerinden gelmektedir. Çoğu zaman Legal’i Political başlığı içerisinde değerlendirmektedirler, bu nedenle genelde PEST analizi şeklinde anılır. Gelin birlikte her bir başlığı tek tek inceleyelim.

pest analizi

PEST Analizi Faktörleri

1. Politik Faktörler

Politik etkenler, hükümetin kontrolleri, düzenlemeleri vb. ile ilgilidir, bunlar mevzuat veya ekonomik politikalar olabilir. 

Politik ortam şirketleri;

  • Vergiler, 
  • Maliye politikaları,
  • Teşvikler,
  • Krediler,
  • Uluslararası ilişkiler,
  • Seçim ve sonuçları gibi bir dizi faktör aracılığıyla etkilemektedir.

Siyasi çevrede gözlenebilecek değişimleri bu aşamada önceden tahmin ederek ona uygun olarak hazırlanmak şirkete avantaj sağlayacaktır. Siyasi karar alıcıların hamleleri işletmeleri çok fazla etkilemektedir. Örneğin; yakın bir zamanda vergi düzenlemeleri ile ilgili bir karar alınması bekleniyorsa işletmelerin bu durumu yakında takip etmeleri ve duruma uygun konum almaları ve buna uygun planlamalar yapmak gerekmektedir.

2. Ekonomik Faktörler

Ekonomik faktörler, şirketlerin stratejik planlamalarında en önemli yapılarındandır. Politik durumlarla da bağlantılı olan ekonomik faktörler kurumu ekonomik olarak etkileyecek ülkenin ya da birlikte iş yapılan diğer ülkelerin;

  • Ekonomik durumları, 
  • Enflasyon oranları, 
  • Vergi oranları, 
  • Borsanın durumu, 
  • İşçi maliyetleri gibi etkenler göz önüne alınarak planlama yapılması için önemlidir.

Elbette bir firma için ekonomik faktörler stratejik planlamanın en önemli yapılarından biridir. Örneğin; şirketin bulunduğu ülkede ya da iş yaptığı ülkelerdeki enflasyon artışı muhtemelen ürünlerin ya da hizmetlerin fiyatının artmasına sebep olacaktır. Başka bir örnek vermek gerekirse ithalat yapan bir firma için dövizi takip etmek çok önemlidir, döviz kurundaki dalgalanmaları izlemeli ve mutlaka değerlendirmeliler. Bu gibi durumları dikkate alarak ve yaşanabilecekleri öngörmeye çalışarak planlama yapılmalıdır.

3. Sosyal Faktörler

Sosyal faktörler, firmanın bulunduğu ve iş yaptığı bölgedeki insanların demografik ve kültürel yapılarını incelemeyi ve bu doğrultuda stratejik planlama yapılmasını gerektiren adımdır. Sosyal faktörler;

  • Nüfus artış hızı,
  • Eğitim seviyesi,
  • Yaşam biçimi
  • Tüketici davranışları gibi konuları içerir.

Örneğin; arz – talep konusunda planlama yapabilmek için tüketici davranışlarını iyi analiz etmek ve değerlendirmek gerekir. 

4. Teknolojik Faktörler

Teknolojik faktörler, teknolojik gelişmeler doğrultusunda planlama yaparken önemlidir. Bu gelişmeler şirketleri olumlu ya da olumsuz olarak etkileyebilir. Günümüzde teknoloji hızla gelişmektedir, bu nedenle dünyadaki teknolojik gelişmeleri düzenli olarak takip etmek ve bu gelişmelere uygun olarak stratejik planlama yapmak önemlidir. Şirketleri etkileyecek teknolojik faktörlerden bazıları şöyledir;

  • İletişimdeki yenilikler, 
  • Sunucu ya da internet maliyetleri ve oluşabilecek değişiklikler,
  • İnovasyonlar,
  • Üretilen yeni teknolojiler vb. 

5. Çevresel Faktörler

Çevresel faktörler, pest analizi faktörleri arasına sonradan eklenmiştir.  

  • İklim, 
  • hava koşulları,
  • Küresel iklim değişikliği,
  • Çevre dostu ürün ve uygulamalar önemli konu başlıklarıdır.

Bu faktörler daha çok turizm, tarım ve ormancılık sektöründeki işletmelerin stratejik planlama yaparken incelediği faktörlerdir ancak günümüzde küresel iklim değişikliği, iklim krizi hepimizi ilgilendiren konulardandır.

6. Yasal Faktörler

Yasal faktörler, politik faktörlere oldukça benzerlik gösterse de burada kanuni düzenlemelerin işletmeler üzerine olabilecek etkileri analiz ediler ve stratejik planlamalar bu doğrultuda hazırlanır. Yasal faktörlerden bazıları;

  • İş Kanunu,
  • Ticaret Kanunu,
  • Sağlık ve Güvenlik yasaları,
  • Telif Hakkı ve Panten Yasaları gibi faktörlerdir.

TC. Kalkınma Bakanlığı’nın 2018 yılında hazırladığı Stratejik Planlar için Analiz ve Yöntemler rehberinde PEST Analizi konusuna yer vermiştir.  

Ayrıca şu yazıların da sizlere pazarlama çalışmalarınızda yardımcı olacağını düşünüyorum “Hedef Kitle Nedir ve Nasıl Belirlenir?”, Doğru Anahtar Kelime Nasıl Belirlenir? ve Dijital Pazarlama (Digital Marketing) Nedir?.

YAZIYI PAYLAŞ